Aleko Konstatinov – cha đẻ của Bai Ganyo, nhân vật châm biếm điển hình của Bulgaria


Ngày 13 tháng 1 là kỷ niệm ngày sinh của nhà văn và nhà báo Bulgaria Aleko Konstantinov. Ông được lưu danh trong lịch sử là Người Hạnh phúc, đến nay tác giả vẫn sống mãi qua các tác phẩm của mình. Aleko là cha đẻ của hình ảnh châm biếm nổi tiếng nhất trong văn học Bulgaria – Bai Ganyo.

Tiểu thuyết Bai Ganyo của Aleko Konstatinov viết năm 1895 là một tác phẩm hài kinh điển của văn học thế giới, kể về những sự cố hy hữu của người bán tinh dầu hoa hồng Ganyo Balkanski khi ông đi du lịch ở châu Âu. Luộm thuộm nhưng đáng yêu, Bai Ganyo ào cuốn qua cộng đồng tinh chế dầu ở Vienna, Dresden và St. Petersburg với đôi mắt lấc liên để móc túi và ăn trưa miễn phí. Sự châm biếm của Konstantinov trở nên u ám hơn khi Bai Ganyo trở về quê nhà, ngược đãi, mua chuộc và bầu cử gian lận ở Bulgaria, một quốc gia mới tách khỏi Đế chế Ottoman với sự giúp đỡ của Sa hoàng Nga.

Bai Ganyo (tiếng Bulgaria: Бай Ганьо) là một nhân vật hư cấu được tạo ra bởi tác giả người Bulgaria Aleko Konstantinov (1863-1897). Ông ta được coi là một hình ảnh mẫu mực của một nhân vật phản diện: vô học, thiếu hiểu biết, ích kỷ và quê mùa nghèo khó, say mê lợi nhuận và đích thực là một người Balkan bậc trung, thường được coi là một khuôn mẫu xã hội, thành viên thuộc tầng lớp trung lưu mới thành lập của Công quốc Bulgaria.

Nguyên mẫu của nhân vật hư cấu được lấy cảm hứng từ Ganyo Somov, một thương gia buôn tinh dầu hoa hồng đến từ làng Enina, một ngôi làng ở thành phố Kazanlak. Tại hội chợ quốc tế ở Chicago năm 1893, Aleko Konstantinov đã gặp Ganyo Somov và sử dụng hình ảnh ông ta để tạo ra một trong những nhân vật văn học nổi tiếng nhất Bulgaria.

“Bai” là một cách gọi tôn trọng thân mật của người Bulgaria đối với những người lớn tuổi hoặc có ảnh hưởng lớn, tên của nhân vật là Ganyo, và họ của ông đã được chứng thực là Ganyo Somov hoặc Ganyo Balkanski. Bai Ganyo là nhân vật chính của một loạt các tác phẩm châm biếm giống như tiểu thuyết của Aleko Konstantinov. Phần đầu tiên của loạt chuyện kể về hành trình của Bai Ganyo đến các thành phố khác nhau ở châu Âu và so sánh văn hóa của nhân vật với cư dân ở đó. Phần thứ hai châm biếm những vấn đề chính trị của xã hội Bulgaria sau giải phóng vào cuối thế kỷ 19.

Nhân vật này là chủ đề của các bộ phim mô tả cuộc phiêu lưu của ông ở Bulgaria và Tây Âu, phần lớn dựa trên tác phẩm văn học gốc của Aleko Konstantinov. Ra mắt trong rạp chiếu phim trong một thời gian ngắn lặng lẽ năm 1922, Bai Ganyo là chủ đề của một bộ phim dài của Ivan Nichev vào năm 1991; nhân vật chính do Georgi Kaloyanchev đóng.

Bai Ganyo đã được ví von về tầm quan trọng và tính biểu tượng của người Bulgaria giống như Švejk đối với người Séc, Tartarin từ Tarascon đối với người Pháp và Ostap Bender với người Nga.

Các tập phim bao gồm hai phần. Mỗi tập được trình bày bởi một người kể chuyện khác nhau, một thành viên của một nhóm người Bulgaria có cùng chí hướng kể về những cuộc phiêu lưu của Bai Ganyo; nhóm người kể chuyện này tự họ là người đối lập trực tiếp với Bai Ganyo: họ là những người có học thức, lịch sự và văn minh với cách cư xử và trang phục của người châu Âu.

Bai Ganyo đi khắp châu Âu

Phần đầu kể về thương nhân bán lẻ tinh dầu hoa hồng Bai Ganyo đi khắp châu Âu, tìm cách bán sản phẩm của mình. Nguyên mẫu của nhân vật là một người thực mà Konstantinov đã gặp trong chuyến hành trình đến Hoa Kỳ được mô tả trong To Chicago and Back. Bai Ganyo được so sánh với cư dân của các quốc gia mà ông ta đến thăm (Áo-Hungary, Đế quốc Đức, Nga, Thụy Sĩ, v.v.) để đối chiếu ông ta một cách hài hước nhưng không thiện cảm. Bai Ganyo là người có đầu óc đơn giản, lừa đảo, đầu cơ và thao túng, nhưng vẫn ngoan cố, tranh đấu và phá rào.

Bắt đầu
Bai Ganyo đi du lịch (qua Budapest đến Vienna)
Bai Ganyo tại nhà hát opera (ở Vienna)
Bai Ganyo tại nhà tắm công cộng
Bai Ganyo ở Dresden
Bai Ganyo tại Triển lãm Prague (qua Serbia đến Prague)
Bai Ganyo ở lại với Jireček
Bai Ganyo trong một chuyến tham quan (tại Prague)
Bai Ganyo ở Thụy Sĩ
Bai Ganyo ở Nga

Các tập về chính trị 

Phần thứ hai bao gồm một số tập độc lập và liên quan đến đời sống chính trị của tầng lớp trung lưu và chính trị mới của Bulgaria. Bai Ganyo không phải là một đại lý tinh dầu hoa hồng nhỏ nữa, mà là một chính trị gia lớn, người viết đơn thỉnh cầu Hoàng tử, ứng cử vào Quốc hội Bulgaria, phát hành một tờ báo chính trị. Thay vì làm việc một mình như trong phần đầu tiên, Bai Ganyo là thủ lĩnh của một nhóm người có cùng chí hướng bị thúc đẩy bởi những hành động xấu xa.

Bai Ganyo trở về từ châu Âu
Bai Ganyo tổ chức bầu cử
Bai Ganyo là một nhà báo
Bai Ganyo tại cung điện
Bai Ganyo trong sự suy thoái
Bai Ganyo và phe đối lập – không đời nào
Hiệp hội Teetotalism
Thư của Bai Ganyo gửi Konstantin Velichkov
Thư tín của Bai Ganyo Balkanski

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Free counters!

%d bloggers like this: