20 năm ngày mất của Todor Zhivkov


20 năm trước vào ngày 05/8/1998, Todor Zhivkov, người lãnh đạo đất nước Bulgaria suốt 33 năm đã qua đời.

Ông là nhà lãnh đạo cầm quyền lâu dài thứ ba trong suốt lịch sử hơn 13 thế kỷ của Bulgaria. Sa hoàng Peter cai trị Bulgaria từ năm 927-969. Đó là người đứng đầu nhà nước Bulgaria lâu nhất – 42 năm. Sau đó là Sa hoàng Ivan Alexander 40 năm cầm quyền – từ 1331-1371. Todor Zhivkov nắm giữ quyền lực có 33 năm, từ 1956-1989.

Todor Zhivkov từ chức vào ngày 10/11/1989 dưới áp lực của các thành viên cấp cao của Đảng Cộng sản Bulgaria do ông từ chối công nhận vấn đề và đối phó với các cuộc biểu tình của dân chúng. Sau đó  các cáo buộc chống lại ông được đưa ra như về quá trình phục hồi, về cái gọi là Trại tử thần, về việc lạm dụng phân phối các căn hộ, về viện trợ cho các quốc gia cộng sản đã làm tổn hại đến ngân sách nhà nước. Về trường hợp phân phối các căn hộ đã được biện minh, còn các cáo buộc còn lại thì bị đình chỉ sau khi ông qua đời. Việc đánh giá Todor Zhivkov cho đến ngày nay vẫn không đồng nhất ý kiến, nhiều người Bulgaria vẫn gọi ông thân mật là Bác Tosho hoặc Tato.

Todor Zhivkov sinh ngày 7/9/1911 tại làng Pravets. Đầu tiên ông học ở đó, sau đó ở Botevgrad, và về sau đến Sofia, nơi ông ghi tên vào học trường in. Năm 1930 ông trở thành thành viên của Đoàn Thanh niên Cộng sản Bulgaria (BKMS) và năm 1932 được kết nạp là thành viên của Đảng Lao động Bulgaria (xã hội chủ nghĩa hẹp).

Từ tháng 6/1943 ông được giao trách nhiệm làm cộng tác viên của khu vực hoạt động kháng chiến số một ở Sofia. Ông được bổ nhiệm là ủy viên toàn quyền Đảng trong đội du kích “Chavdar” với bí danh là Janko.

Ngay sau cuộc đảo chính ngày 9 tháng 9  – vào ngày 10 tháng 9 năm 1944, Todor Zhivkov được Bộ trưởng Nội vụ mới Anton Yugov bổ nhiệm làm Chánh Thanh tra trong Cục “Cảnh sát đồng phục” với quân hàm trung tá. Năm 1945, lần đầu tiên ông trở thành đại biểu Quốc hội.

Từ tháng 1 năm 1948, Zhivkov là Bí thư thư nhất của Thành uỷ Sofia. Từ tháng 7 năm 1951 đến tháng 11 năm 1989, ông là uỷ viên Bộ Chính trị TRung ương Đảng Cộng sản Bulgaria. Lãnh đạo Ban Thư ký Trung ương Đảng Cộng sản từ năm 1953. Năm 1954, ông được bầu làm Bí thư thứ nhất Trung ương Đảng Cộng sản, và tại Hội nghị tháng Tư Todor Zhivkov được khẳng định như là lãnh đạo duy nhất của Đảng Cộng sản Bulgaria.

Bắt đầu việc thanh trừng đối thủ của ông trong đảng và Zhivkov dần dần trở thành nhà lãnh đạo cá nhân độc nhất , và ông tại vị cho đến tháng 11 năm 1989, khi ông bị lật đổ và sau đó bị khai trừ khỏi Đảng Cộng sản.

Cải tổ: họ hạ bệ ông theo chỉ thị của Gorbachov

Năm 1985 tại Liên Xô Tổng Bí thư mới của Đảng Cộng sản Liên Xô Mikhail Gorbachev lên nắm, người đã bắt đầu những cải cách được gọi là perestroika. Hai năm sau, Todor Zhivkov cũng công bố một chương trình thay đổi kinh tế, được gọi là Quan điểm tháng Bảy. Nó nhằm mục đích tổ chức lại chủ nghĩa xã hội bằng cách cho phép một hình thức hạn chế sở hữu tư nhân. Đối với một số phần của Quan điểm tháng bảy Todor Zhivkov rút kinh nghiệm từ những cải cách kinh tế ở Trung Quốc.

Gorbachov không tán thành đường lối phát triển của ông và vào tháng 10 năm 1987 trong chuyến thăm của Todor Zhivkov tới Liên Xô Gorbachov đã gửi tới ông những chỉ trích mạnh mẽ. Sau đó trong Đảng CS Bulgaria lập ra một phe cánh đứng đầu là Petar Mladenov và Andrei Lukanov, theo chỉ thị của Mikhail Gorbachev họ phải loại bỏ được Zhivkov khỏi quyền lực. Tại Đại hội Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản họp ngày 10/11/1989 Zhivkov đã bị buộc phải đệ đơn từ chức sau khi đề xuất này được tán thành ngay cả bởi các cộng sự thân cận của ông là Yordan Yotov, Dobri Djurov, Dimitar Stanishev, cũng như Stanko Todorov, Grisha Filipov Georgi Atanasov. Đại hội bày tỏ lòng biết ơn với hoạt động của ông cho đến lúc đó.

Theo zarata.info

20 години от смъртта на Тодор Живков

Преди 20 години на 5 август умира Тодор Живков, управлявал страната ни 33 години – от Априлския пленум през 1956 г. до 10 ноември 1989 г., когато е разжалван от поста генерален секретар на БКП. След това срещу него са заведени дела за Възродителния процес, за т. нар. лагери на смъртта, за злоупотреби в раздаването на апартаменти, за отпускане на помощи на комунистически страни, с което е ощетен държавният бюджет. По казуса с апартаментите е оправдан, а останалите дела са прекратени след кончината му. Оценката за Живков е нееднозначна и до днес, а много хора все още го наричат Бай Тошо или Тато, пише “Марица”.

Той е третият български владетел по продължителност на своето управление в цялата над 13 вековна история на България. Цар Петър управлява България от 927 до 969 г. Това е най-дълго управлявалият български държавен глава – 42 години. След него е цар Иван Александър с 40 години управление – от 1331 до 1371 г. Тодор Живков, за когото съвременниците му смятаха, че управ­лява България от сътворението на света, държи властта само 33 години, от 1956 до 1989 г.

Тодор Живков е роден на 7 септември 1911 година в село Правец. Учил е първо там, след това в Ботевград, после заминава за София, където се записва в полиграфическото училище. През 1930 г. става член на Български комунистически младежки съюз (БКМС), а през 1932 г. е приет за член на Българската работническа партия (тесни социалисти).

От месец юни 1943 г. е определен за сътрудник на Щаба на Първа софийска въстаническа оперативна зона. Назначен е за пълномощник на ОК на БРП за партизанския отряд „Чавдар“ с нелегалното име Янко. В партизанската му биография има спорни моменти, включително влизането на отряда „Чавдар” в София на 9 септември 1944 ., което според някои изследователи не се е случило на тази дата.

Непосредствено след Деветосептемврийския преврат – на 10 септември 1944-а, Тодор Живков е назначен от новия вътрешен министър Антон Югов за главен инспектор в дирекция „Униформена милиция“ с чин подполковник. През 1945 година за пръв път става народен представител.

От януари 1948 г. Живков е първи секретар на Градския комитет на БРП (к.) в София. От юли 1951 до ноември 1989 г. е член на Политбюро на ЦК на БКП. Завежда секретариата на ЦК на БКП от 1953 г. През 1954 г. е избран за първи секретар на ЦК на БКП, а на Априлския пленум Тодор Живков се утвърждава като единствен лидер на БКП.

Започва чистка на конкурентите му в партията и Живков постепенно се налага като едноличен лидер, какъвто остава до ноември 1989-а, когато е свален от власт, а по-късно и изключен от БКП.

Перестройка: Свалят го по указание на Горбачов

През 1985 г. в СССР идва на власт новият генерален секретар на ЦК на КПСС Михаил Горбачов, който започва реформи, известни като перестройка. Две години по-късно Тодор Живков също обявява програма за икономически промени, известна като Юлска концепция. Тя цели да преустрои социализма, като допусне ограничена форма на частна собственост. За някои части от Юлската концепция Тодор Живков черпи опит от провежданите в Китай икономически реформи.

Горбачов не одобрява линията му на развитие и през октомври 1987 г. по време на посещение на Тодор Живков в СССР му отправя остри критики. По-късно в БКП се създава крило, оглавено от Петър Младенов и Андрей Луканов, което по указание на Михаил Горбачов трябва да свали Живков от власт. На състоялия се на 10 ноември 1989 г. пленум на ЦК на БКП Живков е принуден да подаде оставка, след като това предложение е подкрепено дори от близките му съратници Йордан Йотов, Добри Джуров, Димитър Станишев, както и от Станко Тодоров, Гриша Филипов и Георги Атанасов. Пленумът изказва благодарност за неговата дейност дотогава.

От zarata.info

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Free counters!

%d bloggers like this: