Thung lũng bí ẩn của các vị vua Thrace ở Bulgaria


Lăng mộ của các vị vua Thracian ở Bulgaria  là một trong những nét hấp dẫn đầy bí ẩn đối với các nhà khảo cổ và du khách. Các chuyên gia tin rằng có hơn 15.000 ngôi mộ của người Thracia ở Bulgaria và một phần mười trong số đó nằm quanh thành phố Kazanlak.

Kazanlak là thành phố lớn thứ hai của tỉnh Stara Zagora, nằm giữa dãy núi Stara Planina và Sredna Gora. Ở đây, trong thung lũng của sông Tundzha /Tonzos/ đã tồn tại một trong những trung tâm của nền văn minh Thracia.

Ở Kazanlak có ngôi mộ Thracia lớn nhất và được bảo tồn tốt nhất ở Bulgaria, được đưa vào danh sách của UNESCO, đã xác định được gần 1.000 nghĩa địa trong đó chôn cất các vị vua cai trị và các quý tộc Thracia. Cho đến nay trong khu vực mới chỉ có 100 ngôi mộ được nghiên cứu.

Sau những khám phá khảo cổ học trong những thập kỷ gần đây khu vực này được gọi là “Thung lũng của các vị vua Thracian”.


Hàng nghìn nấm mồ Thracia nằm rải rác trên khắp Bulgaria và những hiện vật khảo cổ tìm thấy chứng tỏ người Thracia đã thiết lập được một vương quốc hùng mạnh vào thế kỷ 5 trước Công nguyên. 

Trong số 1.500 ngôi mộ, chỉ có 300 ngôi mộ được các nhà khảo cổ khai quật cho đến nay, và một phần trong số chúng đã giúp nhiều người hiểu hơn về một đế chế từng rất hùng mạnh, giàu có trước thế kỷ thứ V trước CN nhờ vào lượng vàng bạc, trang sức xa xỉ được chôn kèm theo trong p lễ an táng của mỗi vị vua.

Nhiều ngôi mộ đã bị kẻ trộm thăm viếng và lấy đi kha khá đồ quý báu. Tuy nhiên, phần lớn bộ sưu tập vàng, bạc, đá quý từng được chôn theo người chết từ xa xưa đã được khai quật và hiện tại được lưu giữ trong bảo tàng Louvre ở Paris, Pháp.

Giải thích về việc chôn theo quá nhiều đồ đạc có giá trị trong hầm mộ, các nhà khảo cổ cho biết tín ngưỡng của người Thracia rất mãnh liệt. Họ tin rằng có thế giới bên kia, cũng như sự bất tử của những linh hồn. Do đó, khi ông vua cai trị của họ chết đi, họ sẽ chôn theo cả những con vật như ngựa, chó và cả ly uống rượu. Người dân cũng tin rằng các vị vua chính là con trai của Mẹ Trái Đất, do đó các nghi lễ thường diễn ra long trọng và có tính biểu tượng cao.

Lăng mộ của các vị vua cũng được xây dựng công phu, sử dụng đá granite và gạch, bao gồm một hành lang rộng hoặc nhiều ngăn. Mỗi ngăn lại được thiết kế và trang trí tỉ mỉ. Do đó, dù có nhiều ngôi mộ được chôn cất gần nhau thì không có ngôi mộ nào được xây dựng giống cái còn lại.

Ngày nay, một số ngôi mộ này đã được mở cửa cho công chúng, nhưng phần lớn đã bị đóng cửa do thiếu kinh phí nâng cấp, sửa chữa. Trong đó có mộ của vua Seuthes III.

Những ngôi mộ nổi tiếng:

Mộ người Thracia ở Kazanlak, cuối thế kỷ IV-đầu thế kỷ III trước CN

Mộ người Thrace ở Kazanlak là di tích Bulgaria đầu tiên nằm trong danh sách di sản thế giới của UNESCO. Được phát hiện vào năm 1944, ngôi mộ đạt được uy tín quốc tế nhờ các bức bích hoạ độc đáo của mình. Đây là một số trong những công trình cổ được bảo tồn tốt nhất của nghệ thuật tranh vẽ từ thời Hy Lạp cổ đại sớm, tác phẩm của một nghệ nhân Thracia khuyết danh, được vẽ với bốn màu cơ bản. Những bức tranh phản ánh các sự kiện lịch sử liên quan tới cuộc sống của vị vua Thracian chôn ở đây.

Ngôi mộ ở gò ” Kosmatka Lớn” / nửa sau thế kỷ V trước Công nguyên/

Những nét trang trí hoa văn được bảo quản trên cánh cửa bằng đá cẩm thạch tượng trưng cho các phương của thế giới và vòng quay thời gian. Trong ngôi mộ được tìm thấy vương miện bằng vàng tuyệt đẹp của người cai trị, kylikes (ly rượu) bằng vàng, miếng đệm đầu gối và mũ bảo hiểm với đồ trang trí bằng nhựa, các đồ vật cho bẫy ngựa và những thứ khác. Đồ vật nổi bật là chiếc đầu của bức tượng vua Seuthe III tinh xảo và chi tiết kỳ lạ chôn nghi lễ ở mặt trước ngôi mộ. Nó là bằng chứng quan trọng của các nghi thức Orphic Thracian. Nhiều khả năng cơ thể đã bị đốt cháy ở nơi khác, vì trong ngôi mộ không có hài cốt được tìm thấy. Thay vào đó chôn chiếc đầu của bức tượng của Seuthes, đứng trên bệ đá tại thủ đô Sevtopolis.

Đền trong ngôi mộ “Arsenalka Lớn” / thế kỷ V trước CN/

Nền nhà trong căn phòng thứ hai gây quan tâm đặc biệt vì ý nghĩa của những viên gạch lát xếp chồng lên nhau. Phần trung tâm lõm xuống, được mô tả bằng các viên gạch lát, đại diện cho vị thần biểu tượng chính của Thracia – Mặt trời. Đó cũng là trung tâm của vũ trụ, công việc xây dựng tiếp theo là ba vòng tròn đồng tâm khác được mô tả quanh nó. Trong tâm trí của người Thracia cấu trúc thẳng đứng của vũ trụ gồm ba thế giới – dưới lòng đất, trên mặt đất và bầu trời. Đối diện lối vào là khu tế lễ, được làm từ những phiến đá vững chắc, chế tạo cản thận. Các mảnh khớp là mạ vàng với đồ trang trí nhựa và hai vật trang trí bằng vàng trong hình dạng của những con ong. /

Ngôi  mộ “Shoushmanets” / cuối thế kỷ XV – đầu tk IV trước CN /

Một công trình đá độc đáo, được phát hiện vào năm 1996 bởi các nhà thám hiểm TEMP. Nó được xây dựng như một ngôi đền và được sử dụng ít nhất 150 năm. Có sân hành lang hình chữ nhật với mặt tiền bán trụ và một phòng hình tròn với mái vòm. Hiên nhà được đỡ bởi các cột capitel trong hình dạng từ Thracia và mái vòm được đỡ bởi các cột doric rực rỡ. Nó kết thúc với một đĩa dưới đó tỏa ra miếng 15 đá – biểu tượng của các tia mặt trời. Không có công trình tương tự trên bán đảo Balkan, vì đây là đền thờ Thracian duy nhất có mái vòm như vậy và với các cả ở hành lang, cả trong phòng. Ở đây hình dung của người Thracia về cấu trúc vũ trụ được xây dựng chi tiết. Ở giữa hiên dựng lên một cột ấn tượng, trên cùng là một chiếc đĩa lớn – biểu tượng của mặt trời.

Ngôi mộ “Griffons” / thế kỷ V trước CN /

Miếu thờ trong ngôi mộ “Griffons” được xây dựng, sau khi ở trong đó an táng một nhà quý tộc Thracian. Nó được gọi là “Griffons” vì trên lối vào có hình ảnh những chiếc đầu của những con quái vật huyền thoại này, kết hợp với thân của sư tử và đầu của đại bàng. Việc xây dựng các khối đá là công trình xây dựng mái vòm tốt nhất thời kỳ đó làm cho nó khác biệt với các di tích khác của kiến trúc Thracian.

Mộ “Thánh Svetitsa” / nửa sau thế kỷ V. trước CN. /

Trong thế kỷ V trước CN trong ngôi mộ đã an táng một vị vua Thracian, một tín đồ của Orphism. Những phát hiện quan trọng nhất trong ngôi mộ là chiếc nhãn ấn tín mặt nạ bằng vàng của ông với những nét cá nhân – chiếc mặt na duy nhất được phát hiện cho đến nay tại các vùng đất Thracian. Nhà vua được chôn cất trong bộ chiến giáp đầy đủ: áo giáp, hai thanh kiếm, mũi lao và nhiều cung tên. Phát hiện này là một trong những phát hiện giàu có nhất không chỉ ở Thung lũng các vị vua, mà còn ở Bulgaria.

Mộ “Ostrusha” / thế kỷ IV trước CN /

Phức hợp lăng mộ tâm linh có sáu phòng. Trong phòng vuông phía tây nam là nghi lễ hiến tế ngựa. Trần của ngôi mộ gây ấn tượng với cấu trúc cluster và hình tượng được bảo tồn duy nhất đầu phụ nữ duyên dáng. Phòng chính được khắc trên một khối đá granite duy nhất có khối lượng khoảng 60 tấn. Khoảng thế kỷ IV sau CN phức hợp mộ này đã bị các Kitô hữu cướp phá, và những bức bích họa trên trần nhà – bị phá hủy vì ngoại đạo.

Cự thạch “Cổng mặt trời”

Tượng đài độc đáo của thời cổ đại nằm ở làng Buzovgrad khoảng 6 km về phía nam của TP Kazanlak. Theo các nhà khoa học, công trình phức hợp này được sử dụng như là một đài thiên văn cổ để quan sát mặt trời. Đến bây giờ đây là di tích tâm linh sùng bái sớm nhất cho các nghi lễ đại chúng để vinh danh Chúa tể Mặt trời và Mẹ Thiên Chúa vĩ đại được phát hiện và nghiên cứu trong lãnh thổ của Thung lũng các vị vua. Theo giả thuyết của chuyên gia nghiên cứu nổi tiếng về Thracian GS Alexander Fol và TS Alexey Stoev, người đứng đầu nhóm các nhà thiên văn học, các khu bảo tồn Thracian nằm trong Thung lũng các vị vua là những đài thiên văn cổ xưa. Điều này không chỉ nói về cự thạch,  mà đối với phần lớn các cơ sở kiến trúc Thracia trong thung lũng. Điểm chung giữa các công trình của người Thracia là độ chính xác đáng kinh ngạc tuyệt vời mà chúng hướng về mặt trời, vị thần tối cao của người Thracia. Trong mỗi công trình dưới mộ này đều tìm các thấy dấu hiệu cho biết khi nào là Hạ chí và Đông chí,  Thu phân và Xuân phân. Các vị vua Thracian, những người gần gũi nhất với Thần Mặt trời, quan sát bầu trời từ các công trình này cả ngày lẫn đêm và họ có kiến thức thiên văn ấn tượng. Văn hóa của tất cả các nền văn minh cổ đại đã được biết đến đều hướng về phía bầu trời sao. Như những khám phá khảo cổ học gần đây cho thấy, điều này được áp dụng cho cả những người ở Thracia, sinh sống trên vùng đất của chúng ta. Mỗi vị cai trị, mỗi linh mục đã theo dõi các sự kiện đang diễn ra ở trên trời, bởi vì quy luật vũ trụ hình thành bởi Hermes Trismegistus, nói: ” Ở trên như thế nào, ở dưới cũng như vậy và bên dưới như thế nào, bên trên cũng như vậy”, tức là không có gì xảy ra trên mặt đất, mà không có một dấu hiệu từ trên trời.

Долината на тракийските царе

Казанлък е вторият по големина град в област Стара Загора, разположен между южните склонове на Стара планина и северните поли на Средна гора. Тук, в Долинната на река Тунджа /Тонзос/, се е намирал един от центровете на тракийската цивилизация, белязан днес със стотиците надгробни могили на тракийски владетели и аристократи, обитавали древната столица на одрисите.

През IV-III в. пр. Хр. земите по горното течение на Тунджа влизат в царството на тракийския владетел Севт III и заемат важно място в историческото развитие на Тракия през елинистичната епоха. Първото голямо държавно обединение е Одриското царство, създадено в началото на V в. пр. Хр. от Терес І, чийто център е Казанлъшката долина. Тук, на левия бряг на река Тунджа в средата на ІV век пр. Хр. цар Севт ІІІ построява столицата Севтополис – с дворец, прави улици, водопровод за чиста вода и каменни стени с отбранителни кули, които пазели града от нападения. В нея Севт ІІІ сече седем типа бронзови монети и за първи път в Тракия слага своя образ върху тях.

След археологическите открития през последните десетилетия този район бе наречен “Долина на тракийските царе”.

В Казанлък се намира най-голямата и най-добре запазена в България тракийска гробница, включена в списъка на ЮНЕСКО, идентифицирани са почти 1000 могилни некропола, в които са погребани тракийски владетели и аристократи. Засега са в района са проучени едва 100 от тези могили. В този смисъл община Казанлък разполага с изразена културно-историческа специфика и богати ресурси, които могат да бъдат промотирани чрез иновативния проект „Докоснати от древността“ по Оперативна програма „Регионално развитие“.

Казанлъшка тракийска гробница /края на IV в. – началото на III в. пр. Хр./

Тракийската гробница в Казанлък е първият от българските паметници, включен в Световния списък за културно наследство на ЮНЕСКО. Открита през 1944 г., тя дължи международната си известност на уникалните стенописи. Това са едни от най-добре запазените произведения на античната живопис от ранноелинистичната епоха, дело на неизвестен тракийски майстор, работил с четири основни цвята. Сцените отразяват исторически събития, свързани с живота на погребания тракийски владетел.

Гробница в могила “Голяма Косматка” /втората половина на V в. пр. Хр./

Запазените цветни орнаменти върху крилата на мраморната камерна врата символизират посоките на света и кръговрата на времето. В гробницата са открити великолепен златен венец на владетеля, златен киликс (чаша за вино), наколенници и шлем с пластична орнаментация, апликации за конска амуниция и др. Забележителна е ритуално погребаната пред фасадата бронзова глава от статуята на Севт III, която е необикновено одухотворена и детайлна. Тя е важно свидетелство за тракийските орфически обичаи. Най-вероятно тялото е било изгорено другаде, защото в гробницата не са намерени останки. Вместо това е погребана главата от статуята на Севт, която е стояла на пиедестал в столицата Севтополис.

Храм в могила “Голяма Арсеналка” / V в. пр. Хр./

Подът във второто помещение предизвиква особен интерес, заради значението на подредените каменни плочи. Вдлъбнатата централна част, описана от плочите, представлява основният тракийски символ-божество – Слънцето. То е и центърът на Вселената, чийто строеж се проследява от другите три концентрични кръга, описани около него. В представите на траките вертикалният строеж на Вселената е изграден от три свята – подземен, земен и небесен. Срещу входа е разположено ритуално ложе, направено от масивни, добре обработени каменни плочи. Попадналите във фугите късове са от позлатен нагръдник с пластична украса и две златни украшения с формата на пчелички.

Храм в могила “Шушманец” /края на V – началото на ІV в. пр. Хр.) /

Уникална монументална каменна постройка, проучена през 1996 г. от експедиция ТЕМП. Построена е като храм и използвана поне 150 години. Има коридор-двор, правоъгълно преддверие с полуцилиндричен свод и кръгла камера с куполно покритие. Преддверието е подпряно от колона с капител във форма на почитания от траките ашик, а купола се поддържа от блестяща дорийска колона. Тя завършва с диск, изпод който излизат радиално 15 каменни плочи – символи на слънчеви лъчи. Градежът няма аналогия на Балканския полуостров, тъй като е единственият тракийски храм с подобен купол и с колони и в преддверието, и в камерата. Тук тракийската представа за строежа на Вселената е детайлно разработена. В средата на предверието се издига впечатляваща колона, която завършва с голям диск – символ на слънцето.

Храм в могила “Грифони” / V в. пр. Хр./

Храмът в могила “Грифони” е изграден, след което в него е извършено погребение на знатен тракиец. Наречен е „Грифони” заради изобразените над входа глави на тези митични чудовища, съчетаващи тяло на лъв и глава на орел. Градежът от каменни блокове е най-добре изпълненият куполен строеж от тази епоха, което го отличава от останалите паметници на тракийската архитектура.

Гробница в могила “Светица” /втората половина на V в. пр. Хр./

През V в. пр. Хр. в гробницата е извършено погребение на тракийски владетел, последовател на орфизма. Най-значителните находки в гроба са неговата златна маска с индивидуални черти – единствената открита до момента в тракийските земи, и неговият пръстен-печат. Владетелят е погребан в пълно въоръжение: броня, два меча, върхове на копия и множество стрели. Находката е една от най-богатите не само в Долината на тракийските царе, но и в цяла България.

Храм в могила “Оструша”/ ІV в. пр. Хр./

Гробнично-култовият комплекс има шест помещения. В квадратната югозападна камера ритуално е пренесен в жертва кон. Таванът на гробницата впечатлява с касетъчната си структура и единственото запазено изображение на изящна женска глава. Централната камера е издълбана в един единствен гранитен блок с тегло около 60 тона. Около ІV в. сл. Хр. гробнично-култовият комплекс е бил ограбен от ранните християни, а стенописите върху тавана – унищожени като езически.

Мегалит „Вратата на слънцето“

Уникален паметник от древността в землището на с. Бузовград, намиращ се на около 6 км южно от Казанлък. Според учените комплексът от съоръжения е служил и като древна астрономическа обсерватория за наблюдение на слънцето. Това засега е най-ранният култов паметник за масова обредност в чест на Бога-Слънце и Великата Богиня-майка, открит и проучен на територията на Долината на тракийските царе. Според хипотези на изтъкнатия траколог проф. Александър Фол и на д-р Алексей Стоев, ръководител на екип от астрономи, тракийските светилища, разположени в Долината на тракийските царе, са били древни обсерватории. Това се отнася не само за мегалита, но и за голяма част от архитектурните съоръжения на траките в Долината. Общото между всички тракийски светилища е удивителната точност, с която са ориентирани към Слънцето – върховния бог на траките. Във всяко подмогилно съоръжение са открити знаци, които показват кога са лятното и зимното слънцестоене, както и есенното и пролетното равноденствие. Тракийските владетели, които са били най-близко до Бога-Слънце, са наблюдавали небето от светилищата и през деня, и през нощта и са имали завидни астрономически познания. Културата на всички познати древни цивилизации е била ориентирана спрямо звездното небе. Както показват последните археологически открития, това се отнася и за траките, обитавали нашите земи. Всеки владетел, всеки жрец е следял събитията, които се случват на Небето, защото космичният закон, формулиран от Хермес Трисмегист, гласи: “Както е горе, така е и долу и както е долу, така е и горе”, т.е нищо не се случва на Земята, без за това да има знак на Небето.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Free counters!

%d bloggers like this: