Chúa nhật Lễ Lá


Palm Sunday (Passion Sunday)

Chúa nhật Lễ Lá là chủ nhật cuối cùng của 40 ngày ăn chay, mở ra Tuần Lễ Phục Sinh. Người theo đạo Thiên Chúa gọi dịp này là Paques, người Do Thái gọi là Paque, tiếng Anh là Easter, nguồn gốc từ tên Eostre – Nữ thần mùa xuân.

Tại Bulgaria, ngày lễ này được gọi là Tsvetnitsa hay Vrabnitsa (Ngày hội hoa lá và cây cỏ).

Chúa Nhật Lễ Lá mở đầu Tuần Thánh, là tuần lễ quan trọng nhất trong Phụng Vụ Công Giáo. Trong ngày này cử hành Lễ tưởng niệm biến cố Chúa Giêsu khải hoàn vào thành Jerusalem và Thánh lễ tưởng niệm cuộc thương khó của Chúa sau đó. Chúa Nhật Lễ Lá cũng còn gọi là Chúa Nhật Chịu Nạn.

Trước Thánh Lễ, có nghi thức Làm Phép Lá và Rước Lá (mọi người cầm cành lá trên tay) để kỷ niệm việc Chúa Giêsu long trọng tiến vào Thành Jerusalem và được dân chúng nồng nhiệt đón rước. Họ chặt cành lá và lấy cả áo trải trên đường để đón rước Chúa vào Thành. Tay họ cầm cành lá thiên tuế, miệng hô to: “Hoan hô! Hoan hô Đấng nhân danh Chúa mà đến!…

Theo truyền thống thường sử dụng lá cọ trong các nghi lễ, nhưng vì ở các vùng khác nhau có thể không có cọ hoặc khó tìm được, người ta có thể thay thế bằng các cành cây thủy tùng, cây liễu hay những cây bản xứ khác. Ngày Chúa nhật thường được xác định bởi những tên của những loại cây này. Ở Việt Nam, hầu hết các nhà thờ sử dụng lá dừa. Sau đó mang lá đã được làm phép về để trên bàn thờ gia đình cho đến trước ngày Thứ Tư Lễ Tro năm sau sẽ đưa đến Nhà Thờ đốt làm tro dùng để xức tro.

Ở Bulgaria trong lễ rước người ta thường dùng cành liễu, sau đó tết chúng thành vòng lá đem về treo trước cửa nhà để bảo vệ ngôi nhà trong suốt cả năm.

Thông thường, trong ngày Chủ nhật lễ Lá, phong tục dân gian “Kumichene” vẫn được thực hiện ở Bulgaria.

КумиченеКумичене

Từ sáng sớm, các cô gái mà ngày hôm trước đã tham gia lễ Lazaruvane, được gọi là Lazarki, tụ tập nhau lại bên bờ sông. Mỗi cô gái mang theo một bó hoa, vòng lá liễu hoặc chiếc bánh lễ nhỏ (được gọi là kukla).

Các cô xếp hàng dọc bờ sông hoặc trên cầu rồi cùng lúc thả bó hoa, vòng lá hoặc bánh lễ. Cô gái nào có vòng lá hoặc chiếc bánh trôi nhanh hơn và vượt lên trước thì được chọn là “kumitsa“. Từ lúc đó cô được các cô gái khác kính trọng và dẫn đầu đoàn thiếu nữ nhảy khôrô về nhà mình.

Người ta tin rằng cô gái thực hiện các nghi lễ của ngày Chủ nhật Lá sẽ được Đấng bề trên che chở khỏi các thế lực bóng tối. Họ sẽ không bị rắn đem lòng yêu. Mọi cô gái đã dự lễ (trở thành Lazarka) là đã sẵn sàng để lập gia đình.

Ở một vài vùng phía Đông Bulgaria vào ngày này mọi người thường đi lễ tảo mộ. Họ tin rằng vào ngày Chủ Nhật Lễ Lá người chết ra khỏi ngôi mộ và mong muốn người thân của mình mang đến cho họ thứ gì đó. Buổi sáng những người phụ nữ đi đến nghĩa trang mang theo cành liễu, thân cây ngô, lư hương và nước. Họ khấn vái và và rót nước mời người thân. Sau đó cắm cành liễu bên cạnh bia mộ và dùng trấu (thân cây ngô) châm lửa.

Từ trước khi theo đạo, người Slavơ đã tin rằng cây liễu có khả năng che chở con người khỏi linh hồn ma quỷ tà thuật và bảo vệ con người, động vật và cây trồng khỏi bệnh tật và thiên tai. Dương liễu là loài cây đầu tiên thức dậy từ giấc ngủ mùa đông.

Chủ Nhật Lễ Lá là ngày thứ hai trong Mùa Chay dài mà các tín hữu được phép ăn cá. Nhưng sang ngày thứ Hai Vĩ đại bắt đầu Tuần Thánh, một lần nữa lại phải thực hiện ăn chay nghiêm ngặt – đồ ăn từ thực vật và không có dầu oliu hoặc rượu vang. Vào ngày thứ Sáu Vĩ đại không được ăn bất cứ thứ gì, thậm chí không được uống nước, tất nhiên chỉ khi sức khỏe của bạn cho phép. Những người bệnh, phụ nữ mang thai và trẻ em được miễn trừ chế độ kiêng khem nghiêm ngặt.

Ngay từ thế kỷ thứ 7 sau công nguyên, Chủ nhật lễ Lá đã gắn liền với các truyền thuyết khác nhau. Người ta cho rằng không nên nấu nướng vào ngày này vì như thế sẽ làm chết hết hoa trên cây từ đó quả sẽ không kết trái được, hay chúng ta nên mặc trên người những bộ quần áo mới, như vậy tâm hồn của chúng ta cũng sẽ nở hoa.

Ngày hôm nay chúc sức khỏe tất cả những người mang tên mang các loài hoa hoặc cây cối như Tsvetelina, Tsvetan, Iavor, Iasen, Iva, Lilia, Camellia, Detelina, Zdravka Iglika, Jasmina, Kalina, Latinka, Gergin, Margarita, Petunia, Rositsa và những người khác.

Цветница е!

Точно седем дни, преди Исус Христос да бъде разпънат на кръста на Голгота, той влиза в Йерусалим. Този ден църквата нарича Вход Господен в Йерусалим, но според народната традиция се е утвърдил като Цветница, ВръбницаЦветна неделяВая (Вайя), Куклинден или (в западните църкви) Палмова неделя. Пада се в шестата неделя на Великия пост.

Когато Христос влязъл в града, бил посрещнат с палмови клони. При нас се раздават осветени върбови клонки, в Италия маслинови. Просто защото не навсякъде има палми, за това и обичаите в различните краища на страната не са едни и същи. Както е например в района на съседните градове Бордигера и Санремо в област Лигурия. Край лазурните им брегове, където растат и палми и маслинови дървета, обичаят в деня на Палмова неделя е да се раздават осветени, красиво сплетени листа от палми.

По аналогия на палмовите клонки в нашите църкви днес се освещават върбови клонки, които всеки вярващ трябва да отнесе в дома си. От върбата се правят венци, които се закичват върху входната врата на дома, за да го предпазват през годината.

Обикновено на Цветница се изпълнява и последният лазарски обичай – кумиченето. Преди обед всички лазарки се отправят вкупом към реката. Всяка девойка носи със себе си китка цветя, върбово венче или малко хлебче, наричано кукла. Момите се подреждат една до друга покрай брега или на моста над реката и едновременно пускат китката, венеца или хлебчето. Онази девойка, чийто венец или хляб бъде понесен най-бързо от водата и излезе най-напред, се избира за кумица или кръстница на лазарките. От този момент тя се превръща в обект на специално уважение и почит от страна на останалите момичета и тя повежда моминското хоро към своята къща.

Според вярванията момичетата, които лазаруват на Цветница, получават защита свише от силите на мрака. Вярвало се е, че така те няма да бъдат залюбени от змей. Всяко момиче, станало лазарка, вече е готово за създаване на семейство.

В някои райони на България на този ден се извършват и поминални обреди свързани с вярването, че на Връбница умрелите излизат от гробовете си и очакват роднините им да им донесат нещо. Рано сутрин жените отиват на гробища с върбови клонки, царевични стъбла, кадилница и вода. Прекадяват и преливат гробовете на своите близки. След това забиват клончета от върбата до гробните паметници и с плявата (царевичните стъбла) запалват огън.

Още в езическите времена славяните са вярвали, че върбата притежава свойството да пази хората от зли духове и черни магии и да защитава тях, животните и посевите от бедствия и болести. Върбата е първото от растенията, което се събужда от зимния сън.

Цветница е вторият ден в дългия Велик пост, в който на вярващите е разрешено да ядат риба. От Велики понеделник обаче започва Страстната седмица, отново вярващите трябва да съблюдават строг пост – растителна храна без олио и вино. От 29 март до 3 април включително могат да се ядат сурови или сушени плодове, сурови или сварени зеленчуци, ядки, а сготвените леща, картофи или ориз, трябва да са без олио.

На Разпети петък не се яде нищо, не се пие дори и вода, но само ако здравето ви позволява. Болни, бременни и деца са освободени от строгото въздържание.

Днес за здраве черпят всички, които носят имена на цветя или растения като Цветелина, Цветан, Явор, Ясен, Ива, Лилия, Камелия, Детелина,Здравка, Иглика, Жасмина, Калина, Латинка, Гергин, Маргарита, Петуния, Росица и други.

Ngày lễ Phục Sinh năm 2012 

Theo Kitô giáo Tây phương, năm nay Chủ nhật Lễ lá rơi vào ngày 1 tháng Tư, còn theo Kitô giáo Đông phương là ngày 8 tháng Tư.

 * Kitô giáo Tây phương (Công giáo Roma): 

Trong Kitô giáo Tây Phương, Chúa nhật Lễ Lá đánh dấu việc kết thúc 40 ngày chay tịnh – giai đoạn ăn kiêng và sám hối chuẩn bị cho lễ Phục Sinh.

Tuần trước ngày Phục Sinh là tuần rất đặc biệt trong truyền thống Kitô giáo gọi là Tuần Thánh.

Chúa Nhật trước đó là  Lễ Lá, và ba ngày cuối cùng trước ngày Phục Sinh gọi là Tam Nhật Thánh, bao gồm : Thứ năm Rửa Chân, Thứ sáu Tốt Lành và Thứ bảy Yên Tĩnh.

Thứ sáu Tuần Thánh, Thứ bảy Tuần Thánh và Chúa nhật Phục Sinh đôi khi được gọi là Tam Nhật Phục Sinh (hay Tam Nhật Vượt Qua).

Ở một số nước, lễ Phục Sinh kéo dài 2 ngày, với ngày thứ hai gọi là “Thứ hai Phục Sinh”. Nhiều giáo hội bắt đầu lễ Phục Sinh vào cuối buổi tối ngày Thứ bảy Tuần Thánh với lễ Vọng Phục Sinh hay Canh thức Vượt Qua.

Mùa Phục Sinh bắt đầu từ Chúa Nhật Phục Sinh và kéo dài đến lễ Hiện Xuống vào 50 ngày sau đó.

* Kitô giáo Đông phương (Chính thống giáo)

Trong Kitô giáo Đông phương, sự chuẩn bị bắt đầu với mùa Đại Chay. Thứ Bảy Lazarus chính thức bế mạc mùa Đại Chay, mặc dù việc ăn kiêng vẫn tiếp tục trong tuần kế tiếp.

Sau Thứ Bảy Lazarus đến Chúa Nhật Lá, và cuối cùng là lễ Phục Sinh hay lễ Vượt Qua (Pascha), và việc ăn kiêng chấm dứt ngay sau lễ Phụng Vụ Thánh (Divine Liturgy).

Kitô giáo Đông phương là tôn giáo phổ biến nhất ở Hy Lạp, Bulgaria, Romania, Nga, Belarus, Cộng hòa Cyprus, Gruzia, Macedonia, Moldova, Montenegro, Serbia và Ukraina.

 

.

1 Comment (+add yours?)

  1. Lhs Bulgaria
    Apr 06, 2015 @ 15:17:06

    Reply

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Free counters!

%d bloggers like this: